La región de las herejías singulares
El marranismo mesiánico de Bruno Schulz
DOI:
https://doi.org/10.35699/1982-3053.2025.58316Palabras clave:
marranismo , mesianismo, Bruno Schulz, Derrida, literatura polacaResumen
El objetivo del texto es explicar en qué sentido la literatura polaca del siglo XX puede considerarse un espacio privilegiado de la expresión de la problemática del marranismo, entendido como una tendencia filosófica y cultural derivada de la experiencia de los judíos sefardíes expulsados de la Península Ibérica. Se alude al pensamiento de Jacques Derrida para explicar la noción del marranismo universal y demostrar las posibilidades de interpretación literaria que de ella emanan. En este marco se presenta un análisis del cuento de Bruno Schulz “La Primavera”, con un enfoque en las alusiones encubiertas a la figura y doctrina antinómica del heresiarca Jacob Frank. El comentario del texto en cuestión sirve como ejemplo de las formas paradójicas en que la idea mesiánica se manifiesta en la literatura moderna.
Descargas
Referencias
ABRAHAM, Nicolas & TÖRÖK, Mária. Le Verbier de l'Homme aux loups. Précédé de « Fors » par Jacques Derrida. Paris, Champs Essais, 1999.
AGAMBEN, Giorgio. El tiempo que resta. Comentario a la carta a los Romanos. Trad. Antonio Piñero. Madrid, Editorial Trotta, 2006.
BIELIK-ROBSON, Agata. Deus otiosus: Nowoczesność w perspektywie postsekularnej. Varsovia: Wydawnictwo Krytyki Politycznej, 2013.
BIELIK-ROBSON, Agata. „Burzliwy żywot amureca, czyli jak Jakub Pannę zdobywał. Słowa Pańskie Jakuba Franka jako powieść łotrzykowska. En: Bogalecki, Piotr & Lipszyc, Adam, ed. Marani literatury polskiej. Cracovia-Budapeste-Siracusa: Austeria, 2020, pp. 71-115.
DE CERTEAU, Michel. La fábula mística. Siglos XVI-XVII. Trad. Jorge López Moctezuma. México D.F.: Universidad Iberoamericana. Departamento de Historia, 2004.
DERRIDA, Jacques. Mal de archivo. Una impresión freudiana. Trad. Paco Vidarte, 1994a. Disponible en: https://filologiaunlp.files.wordpress.com/2012/01/maldearchivo.pdf
DERRIDA, Jacques. “Circonfesión”. Geoffrey Bennington & Jacques Derrida, Jacques Derrida. Trad. María Luisa Rodríguez Tapia. Madrid, Ediciones Cátedra, 1994b, págs. 23-317.
DERRIDA, Jacques. El monolingüismo del otro. Trad. Horacio Pons. Santiago, Universidad ARCIS, 1996.
DERRIDA, Jacques. Fuerza de ley. El fundamento místico de la autoridad. Trad. Patricio Peñalver Gómez y Adolfo Barberá del Rosal. Madrid, Tecnos, 2008.
DERRIDA, Jacques. Espectros de Marx. El Estado de la deuda, el trabajo del duelo y la nueva Internacional. Trad. José Miguel Alarcón y Cristina de Peretti. Madrid, Editorial Trotta, 2012.
FATHY, Safaa. D’ailleurs, Derrida (Por otra parte) [documental, material audiovisual], 2000. Disponible en: https://www.youtube.com/watch?v=2dFM1OO315k&t=697s&ab_channel=GastonCampo. Consultado: 27.08.2023.
FICOWSKI, Jerzy. Regiony wielkiej herezji. Rzecz o Brunonie Schulzu. Varsovia, Słowo, 1992.
FRANK, Jakub. Słowa Pańskie. Nauki Jakuba Franka z Brna i Offenbachu. Ed. Jan Doktór. Varsovia, ŻIH, 2017.
LIPSZYC, Adam. Freud: Logika doświadczenia. Spekulacje marańskie. Varsovia, IBL PAN, 2019.
LIPSZYC, Adam. “Jakub Frank: Wyznanie chmary“, en: Lipszyc, Adam. Czerwone Listy. Eseje frankistowskie o literaturze polskiej. Cracovia-Budapeste-Siracusa: Austeria, 2018.
PANAS, Władysław. Pismo i rana. Szkice o problematyce żydowskiej w literaturze polskiej. Lublin, Dabar, 1996.
ROTH, Cecil. A History of the Marranos. Philadelphia, The Jewish Publication Society of America, 1941.
SANDAUER, Artur. “Świat Bruno Schulza. Spotkanie z prof. A. Sandauerem“. Ed. Ryszard Pietrzak. Trybuna Ludu, 27-28.11.1982, número 281.
SCHULZ, Bruno. El libro. La época genial. Trad. Jorge Segovia, Violetta Beck. Vigo, Maldoror Ediciones, 2003.
SCHULZ, Bruno. La Primavera. Trad. Jorge Segovia, Violetta Beck. Vigo, Maldoror Ediciones, 2009.
SCHULZ, Bruno. Księga listów. Ed. Jerzy Ficowski. Gdańsk, słowo/obraz terytoria, 2012.
YOVEL, Yirmiyahu. The Other Within. The Marranos. Split Identity and Emerging Modernity, Princeton-Oxford, Princeton University Press, 2009.
Descargas
Publicado
Número
Sección
Licencia
Derechos de autor 2025 Arquivo Maaravi: Revista Digital de Estudos Judaicos da UFMG

Esta obra está bajo una licencia internacional Creative Commons Atribución 4.0.
O autor cede os direitos autorais à revista Arquivo Maaravi. Os direitos de licenciamento utilizados pelo periódico estão sob a Licença Creative Commons do tipo atribuição BY: são permitidos o compartilhamento (cópia e distribuição do material em qualquer meio ou formato) e adaptação (remix, transformação e criação de material a partir do conteúdo assim licenciado para quaisquer fins, inclusive comerciais.



